Burapha University Archives

จดหมายเหตุมหาวิทยาลัยบูรพา

BURAPHA UNIVERSITY ARCHIVES

สัมภาษณ์ผู้ช่วยศาสตราจารย์วาณี ฐานปนวงศ์ศาสนติ

การบริหารงานห้องสมุด

         ในช่วงแรกที่ดิฉันเข้ามาทำงานงบประมาณไม่มีปัญหาเลย เพราะว่าวิทยาลัยวิชาการศึกษา ในช่วงนั้นนิสิตภาคสมทบมีจำนวนมากกว่านิสิตประจำ เพราะฉะนั้นค่าบำรุงห้องสมุด ซึ่งเก็บจากนิสิตในสมัยที่ ดร.เฉลิมวงศ์ วัจนสุนทร เป็นรองอธิการบดีของมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ บางแสน ท่านสนใจทานด้านการศึกษาและให้ความสำคัญกับห้องสมุด เพราะฉะนั้นห้องสมุดของงบประมาณในการจัดซื้อหนังสือหรือวัสดุอื่นๆ แล้วมักจะได้เสมอ โดยให้ความสะดวกและรวดเร็วมาก ห้องสมุดยุคนั้นจะการจัดซื้อหนังสือเดินทางเข้ากรุงเทพฯ เพื่อที่จะไปเลือกหนังสือใหม่ๆ จากสำนักพิมพ์ต่างๆ หากได้หนังสือก็รีบดำเนินการเรื่องขออนุมัติการจัดซื้อภายใน 1 อาทิตย์ จะมีหนังสือเข้าห้องสมุดตลอดเวลา เพียงแต่ว่าไม่มีบุคลากรที่จะช่วยดำเนินการเพื่อให้ทันกับการให้บริการแก่อาจารย์และนิสิต แต่ก็ได้อาจารย์จากภาควิชาเข้ามาช่วยดำเนินการ หนังสือก็เลยไม่มีปัญหา และช่วงนั้นเริ่มมีอาจารย์รุ่นใหม่ๆ มากขึ้น อาจารย์แต่ละท่านก็จะมาเสนอหนังสือใหม่ๆ จำนวนมาก การเงินเมื่อเทียบในสมัยนั้น (ประมาณ พ.ศ. 2522) มีจำนวนเงินเป็นล้านบาท แต่เกิดการติดขัด เพราะดำเนินการซื้อโดยวิธีตกลงราคา ไม่ได้ใช้วิธีประมูล วิธีตกลงราคาวงเงินไม่เกิน 2,000 บาท (พ.ศ. 2522) ต้องมีใบสืบราคา ทำให้ในปีหนึ่งใช้เงินประมาณ 300,000 บาท งบประมาณที่ได้เป็นเงินรายได้ของมหาวิทยาลัย การบริหารเงินไม่ค่อยมีปัญหา แต่หนักใจเรื่องการบริหารงานบุคลากร เพราะมีบุคลากรน้อยแต่เราก็ได้นิสิตช่วยงานมาปฏิบัติงานจาก 15 คน เป็น 20 คน และอัตราค่าจ้างเป็น 25 บาทต่อวัน สมัยนั้น (พ.ศ. 2522) ห้องสมุดจะเป็นสถานที่รวมการจัดกิจกรรมต่างๆ ของมหาวิทยาลัย ได้แก่มีการอภิปรายอาทิตย์ละ 2-3 ครั้ง ภาควิชาต่างๆ มาขอใช้สถานที่จัด และกิจกรรมของมหาวิทยาลัยเราเอง เช่น วัน 8 กรกฎ, วันลอยกระทง, วันสำคัญต่างๆ และเป็นที่จัดละครของคณะมนุษยศาสตร์ ประมาณปี พ.ศ. 2517 เป็นปีแรก ที่สมาคมห้องสมุดแห่งประเทศไทยจัดงานสัปดาห์ห้องสมุด โดยใช้สถานที่ที่ห้องสมุดสมัยก่อนยังไม่มีวีดิโอเทปที่จะบันทึกรายการต่างๆ ก็เลยไม่มีการบันทึกตรงนี้ งานสัปดาห์ห้องสมุดสมัยนั้นจัดใหญ่มาก และมีการเชิญชวนให้โรงเรียนในภาคตะวันออกเข้าประกวด สมัยนั้นนับว่าในการจัดกิจกรรมจะได้รับความร่วมมือเป็นอย่างดี

         ในปี พ.ศ. 2498 เริ่มก่อตั้ง วิทยาลัยวิชาการศึกษา บางแสน สังกัดกระทรวงศึกษา ต่อมา พ.ศ. 2517 เปลี่ยนเป็นมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ บางแสน ไม่แน่ใจว่าได้มีการสังกัดกับสำนักนายกรัฐมนตรีอยู่ระยะหนึ่ง และถึงมาสังกัดทบวงมหาวิทยาลัย

อาคารห้องสมุด
อาจารย์จำเนียร สงวนพวก ได้เคยปฏิบัติหน้าที่ซึ่งสมัยก่อนเรียกว่า ห้องหนังสือ อยู่ในตึกอำนวยการไม่แน่ใจว่าตรงนี้มีหลักฐานตรงไหนบ้าง และพอมาอยู่ตึกแอล ปัจจุบัน
เป็นสาขาจิตรกรรม คณะศิลปกรรมศาสตร์ เป็นตึกห้องสมุดกับห้องเรียน นิสิตภาคสมทบ
รุ่นแรกปี พ.ศ. 2506 และต่อมาก็ย้ายมาสำนักหอสมุดเก่า ซึ่งปัจจุบัน (พ.ศ. 2541) เป็นโครงการจัดตั้งสถาบันศิลปและวัฒนธรรม ตอนที่ดิฉันได้ปฏิบัติหน้าที่นั้น ดิฉันได้เขียนโครงการขยายห้องสมุด ขยายปีกของสำนักหอสมุดเก่า โครงการนี้เขียนไว้นานแล้ว เป็นอาคาร 4 ชั้น ไม่ได้รับงบประมาณก็เป็นอันล้มไป จนกระทั่งมีอาคารหลังใหม่ ซึ่งเป็นอาคารหลังใหม่ ซึ่งเป็นอาคารปัจจุบัน คือ อาคารเทพรัตนราชสุดา

สิ่งแวดล้อมมหาวิทยาลัย
เพลงสถาบันยังมีเนื้อหาเกี่ยวกับต้นมะพร้าว สมัยก่อนถนนสายที่เลี้ยวมาบางแสนก็จะมีต้นมะพร้าวตลอดทาง 2 ข้างทาง และได้ตั้งชื่อกันตามต้นไม้ และปัจจุบันได้มีการรณรงค์จะปลูกต้นไม้และตั้งชื่อถนนตามที่ปลูกต้นไม้ สิ่งแวดล้อมพัฒนาตามยุคโลกาภิวัตร การประดับต้นไม้ยืนต้นก็เป็นสิ่งจำเป็นเพราะทุกวันนี้อากาศร้อน ได้มีอาจารย์พินิจ ภาควิชาชีววิทยา รณรงค์ปลูกมะพร้าว การคมนาคมสะดวกแต่ต้นไม้มีน้อย อยากให้มีการจัดทำสวนต้นไม้ในวรรณคดี อยากเสนอแนะให้มีการจัดเก็บเอกสารของมหาวิทยาลัยไม่ว่าจะเป็นประวัติ, เหตุการณ์ต่างๆ, ใบปลิว, บัตรสนเท่ห์ ควรเก็บเพราะจะเป็นการบอกให้ทราบถึงลักษณะสังคมของเหตุการณ์ในสมัยนั้น

สัมภาษณ์โดย: สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยบูรพา
เมื่อวันที่ 2 มีนาคม พ.ศ. 2541 เวลา 10.00 น.
ณ ห้องพักอาจารย์ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา