เมื่อวันที่ 15 กรกฎาคม 2568 รองศาสตราจารย์ ดร.สุมนต์ สกลไชย นายกสภามหาวิทยาลัยบูรพา เข้าร่วมเสวนา “วิกฤตประเทศกับบทบาทของมหาวิทยาลัย” จัดโดยสถาบันคลังสมองของชาติ ร่วมกับนายกสภามหาวิทยาลัยชั้นนำกว่า 12 แห่ง โดยได้สะท้อนว่า ในช่วง 2–3 ปีที่ผ่านมา รายงานจากองค์กรระดับนานาชาติ เช่น World Economic Forum และ IMD ชี้ให้เห็นจุดอ่อนเชิงโครงสร้างของประเทศไทย ทั้งด้านคุณภาพแรงงาน ระบบการศึกษา การวิจัยและนวัตกรรม ความสามารถในการแข่งขัน โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล ตลอดจนประสิทธิภาพและความโปร่งใสของภาครัฐ ขณะเดียวกัน รายงาน “Turning Point – ประเทศไทยในระยะเปลี่ยนผ่าน” ระบุ 5 วิกฤตสำคัญ ได้แก่ โครงสร้างเศรษฐกิจไม่ยืดหยุ่น คุณภาพคนต่ำ ความเหลื่อมล้ำสูง สิ่งแวดล้อมเสื่อมโทรม และภาครัฐปรับตัวไม่ทัน ทั้งนี้ ได้สรุปภาพรวม “วิกฤตประเทศ” ออกเป็น 4 มิติหลัก คือ 1) ความมั่นคง – เผชิญภัยพิบัติ ยาเสพติด อาชญากรรมข้ามชาติ และภัยไซเบอร์ รวมถึงความเปราะบางต่อสถาบันหลัก 2) การเมืองและการปกครอง – ความไม่แน่นอน ความขัดแย้งทางอำนาจ ปัญหาธรรมาภิบาล และความต่างระหว่างคนต่างรุ่น 3) เศรษฐกิจ – การเติบโตต่ำ การลงทุนชะลอ หนี้ครัวเรือนสูง และการปรับตัวสู่เศรษฐกิจดิจิทัลยังไม่ทัน 4) สังคมและคุณภาพชีวิต – ความเหลื่อมล้ำ ปัญหาสุขภาพ การศึกษา การจ้างงาน ข่าวปลอม และการเสื่อมถอยของค่านิยมร่วมจากสถานการณ์ดังกล่าว ชี้ให้เห็นว่า “มหาวิทยาลัย” จำเป็นต้องเร่งปรับบทบาทให้สามารถพัฒนาคน องค์ความรู้ และนวัตกรรม เพื่อตอบโจทย์วิกฤตของประเทศและความคาดหวังของสังคมในอนาคตอย่างมีประสิทธิภาพ